PSYCHOEDUKACJA

 

Podejmowanie interwencji w środowisku wobec rodziny dotkniętej przemocą
w rodzinie odbywa się w oparciu o procedurę „Niebieskie Karty” i nie wymaga zgody osoby dotkniętej przemocą w rodzinie.


Procedurę „Niebieskie Karty” oraz wzory formularzy „Niebieska Karta” określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 września 2011 r. w sprawie procedury „Niebieskie Karty” i wzorów formularzy „Niebieska Karta” (Dz. U. Nr 209, poz. 1245), wydane na podstawie art. 9d
ust.5 ustawy z dnia 29 lipca 2011 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Dz. U. Nr 180, poz. 1493 z późn. zm.)


„Niebieskie karty” w szkole


W szkole, procedura wszczynana jest w sytuacji, gdy zaistnieje podejrzenie stosowania przemocy wobec ucznia albo w wyniku
zgłoszenia dokonanego przez samego ucznia lub przez osobę będącą świadkiem przemocy w rodzinie.

Głównym celem „Niebieskich Kart” jest usprawnienie pomocy oferowanej przez przedstawicieli różnych służb w środowisku lokalnym,
ale też tworzenie warunków do systemowego, interdyscyplinarnego modelu pracy rodziną.


W ramach procedury w skład zespołu interdyscyplinarnego oraz grupy roboczej wchodzi przedstawiciel oświaty. Do jego zadań –
w przypadku podejrzenia przemocy w rodzinie - należy m. in.:


  1. 1.Udzielanie kompleksowych informacji o:


  1. możliwościach uzyskania pomocy psychologicznej, prawnej, socjalnej i pedagogicznej, oraz wsparcia, w tym o instytucjach
    i podmiotach świadczących specjalistyczną pomoc na rzecz osób dotkniętych przemocą w rodzinie;

  2. możliwościach podjęcia dalszych działań mających na celu poprawę sytuacji osoby, co do której istnieje podejrzenie, że
    jest dotknięta przemocą w rodzinie.


  1. 2.Prowadzenie rozmowy z osobami, wobec których istnieje podejrzenie, że stosują przemoc w rodzinie, na temat
    konsekwencji stosowania przemocy w rodzinie oraz informowanie tych osób o możliwościach podjęcia leczenia lub terapii
    i udziale w programach oddziaływań korekcyjno-edukacyjnych.


  1. 3.Diagnozowanie sytuacji i potrzeb osoby, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie, w tym
    w szczególności wobec dzieci.


  1. 4.Udzielanie kompleksowych informacji rodzicowi, opiekunowi prawnemu, faktycznemu lub osobie najbliższej o możliwościach pomocy psychologicznej, prawnej, socjalnej i pedagogicznej oraz wsparcia rodzinie, w tym o instytucjach i podmiotach świadczących specjalistyczną pomoc na rzecz osób dotkniętych przemocą w rodzinie.


Wypełnienie jakich dokumentów jest niezbędne do wszczęcia procedury „Niebieskiej Karty”, czyli czym jest formularz „Niebieska Karta A”?


Wszczęcie procedury następuje przez wypełnienie formularza „Niebieska Karta – A” przez przedstawiciela oświaty (dyrektor szkoły, nauczyciel, wychowawca, pedagog szkolny).

„Niebieska Karta – A” zawiera w szczególności:


  1. dane osoby, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie,

  2. informację dotyczącą zgłoszenia podejrzenia stosowania przemocy w rodzinie,

  3. dane osoby, wobec której istnieje podejrzenie, że stosuje przemoc w rodzinie,

  4. opis postępowania osoby, wobec której istnieje podejrzenie, że stosuje przemoc w rodzinie,

  5. informację od jak dawna stosowana jest przemoc w rodzinie,

  6. opis zachowania osób podczas interwencji,

  7. opis miejsca zdarzenia,

  8. świadkowie stosowania przemocy w rodzinie,

  9. informacje o działaniach podjętych przez policję,

  10. dane dotyczące rodziny,

  11. informacje dotyczące stanu zdrowia osoby, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie.



Czy osoba doznająca przemocy musi być obecna przy wszczynaniu procedury „Niebieskiej Karty”?


  1. Wszczęcie procedury następuje przez wypełnienie formularza „Niebieska karta- A” zwykle w obecności osoby , co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie;


  1. W przypadku braku możliwości wypełnienia formularza „ Niebieska karta- A” z uwagi na nieobecność osoby, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie, ze względu na stan jej zdrowia lub ze względu na zagrożenie jej życia lub zdrowia, wypełnienie formularza „Niebieska karta- A” następuje niezwłocznie
    po nawiązaniu bezpośredniego kontaktu z tą osobą lub po ustaniu przyczyny uniemożliwiającej jego wypełnienie;


  1. W przypadku gdy nawiązanie bezpośredniego kontaktu z osobą, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą
    w rodzinie, jest niewykonalne, wypełnienie formularza „ Niebieska karta- A „ następuje bez udziału tej osoby.


Co zawiera i kiedy się wypełnia  formularz „Niebieska Karta – B”?


Po wypełnieniu formularza „Niebieska Karta-A” osobie, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie, przekazuje się formularz „Niebieska Karta-B” czyli pouczenie dla osób dotkniętych przemocą w rodzinie. Karta ta zawiera informacje na temat przemocy i przysługujących praw.


Dalsze postępowanie z formularzem „Niebieska Karta- A” i co zawiera formularz „Niebieska Karta- C”?


  1. Wypełniony formularz A przekazuje się do zespołu interdyscyplinarnego, nie później niż 7 dni od wszczęcia procedury.


  1. Przewodniczący zespołu w ciągu 3 dni przekazuje go członkom zespołu, którzy w obecności zaproszonej osoby,
    dokonują analizy sytuacji rodziny i wypełniają formularz „Niebieska Karta-C”, który zawiera:


  1. weryfikację danych osoby, wobec której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie;

  2. diagnozę sytuacji osoby, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie;

  3. indywidualny plan pomocy dla osoby, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie,
    w zakresie działań przedstawicieli,

  4. zobowiązania, jakie podjęła osoba, co do której istnieje podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie;

  5. okresową ocenę sytuacji osoby oraz rodziny;

  6. weryfikację indywidualnego planu pomocy;

  7. opis kolejnego zdarzenia przemocy w rodzinie w trakcie trwania procedury.


Niestawiennictwo osoby, co do której zachodzi podejrzenie, że jest dotknięta przemocą w rodzinie, nie wstrzymuje prac zespołu interdyscyplinarnego.


Co zawiera i kiedy się wypełnia formularz „Niebieska Karta D”?


Członkowie zespołu interdyscyplinarnego wypełniają formularz D, w obecności osoby, wobec której istnieje podejrzenie, że stosuje przemoc w rodzinie, wpisując:

  1. -dane tej osoby,

  2. -opis postępowania tej osoby,

  3. -informację o czasie stosowania przemocy w rodzinie,

  4. -informację, czy są świadkowie stosowania przemocy w rodzinie,

  5. -informację o nadużywaniu alkoholu i środków odurzających,

  6. -informację o podjętych działaniach.


… gdy przemoc dotyczy dziecka


  1. W przypadku podejrzenia stosowania przemocy w rodzinie, działania podejmuje się w obecności rodzica, opiekuna prawnego
    lub faktycznego.

  2. Jeżeli osobami podejrzanymi są rodzice, opiekunowie prawni lub faktyczni, działania z udziałem dziecka przeprowadza się
    w obecności pełnoletniej osoby najbliższej.

  3. Na posiedzenie zespołu nie zaprasza się dziecka a działania wobec dziecka prowadzi się w miarę możliwości
    w obecności psychologa.


Zakończenie procedury Niebieskiej Karty


Zakończenie procedury następuje w przypadku:


  1. 1.ustania przemocy w rodzinie i uzasadnionego przypuszczenia o zaprzestaniu dalszego stosowania przemocy w rodzinie
    oraz po zrealizowaniu indywidualnego planu pomocy albo


  1. 2.rozstrzygnięcia o braku zasadności podejmowanych działań.


Zakończenie procedury wymaga udokumentowania w formie protokołu podpisanego przez przewodniczącego zespołu interdyscyplinarnego.


Ź Materiał opracowano na podstawie:

- Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie procedury „Niebieskiej Karty”.

- stron internetowych: www.ore.edu.plwww.isap.sejm.gov.pl; www.wikipedia.pl

Procedura „Niebieskiej Karty” obejmuje ogół czynności podejmowanych
i realizowanych
w związku
z uzasadnionym podejrzeniem zaistnienia przemocy
w rodzinie.

  Przemoc w rodzinie

to jednorazowe lub powtarzające się umyślne działanie bądź zaniechanie, naruszające prawa lub dobra osobiste członków rodziny, a także innych osób wspólnie zamieszkujących,
w szczególności narażające życie tych osób, ich zdrowie, poczucie bezpieczeństwa, naruszające ich godność, nietykalność cielesną
i wolność (w tym wolność seksualną), powodujące szkody na ich zdrowiu fizycznym lub psychicznym, a także wywołujące cierpienie
i krzywdy moralne u osób dotkniętych przemocą.